چهارشنبه - ۳۰ آبان ۱۳۹۷
خانه / مقاله / آنا دیلیم / سمیرا تازه کندی _ حقوق اؤیرنجیسی

آنا دیلیم / سمیرا تازه کندی _ حقوق اؤیرنجیسی

هر کیمسه یه اؤز آنادیلی شیرین گلر. ایستر بو دیل بیر کیچیک قبیله دیلی، ایسترسه ده، دونیانی، اؤزونون و دانیشانالرینین گوجو ایله بوروین بیر دیل اولسون. آنجاق داهیلر دئمیشکن آنا دیلی، شیرین اوالر.

بیزیم شاعرلریمیز مختلف دؤره لرده آنا دیلیمیزه اؤز ماراقالرین گؤستریبلر و حتی اونو اؤز یارادیجیلیقالرییال گوجلندیرمکده،حیاتالرین صرف ائدیبلر. آنجاق اؤز آنا دیلیمیزین بو گونکو دورمونو آراشدیرماغا گلینجه، ایکی عصیرلیک بؤیوک بیر انسان، وطن و دیل فاجیعه سی گؤزلریمیزین اؤنونده دایانیر. روس و آمریکا امپریاسی و بریتانیا استعمارینین او زامان آریائی شوونیزم الی ایله
سپدیگی زهرلی توخومالردان، آرتیق بو گون شوم و جهنم گوللری عمله گلمیش، اؤلکه میزین هر بیر گوشه سینده آذربایجان باالالرینا گؤز آغاردیب، دیل چیخاریر،آجی و قورخونج قهقهه لرله اونالرا اورک آغریسی وئریر. یاریم
عصیر پهلوی شوونیزمی نین سیطره سینده اوتوز میلیونا یاخین ایراندا اوالن تورک نوفوسونون بوتون وارلیغی دانیلدی، تهمت و افتراالر قاتالندی، تاریخی تحریف اولدو. تاریخ بویو دیلیمیزی،هوویتیمیزی و وارلیغیمیزی محو ائتمک
اوچون، بوتون ترفندلری ایشله درک،بو دیلی محو ائتمگه طرحلر وپالنالر وئرمیشدیر.

اقرار ائتمه لیک بو گون آنا دیلیمیز داغینیق،پوزغون و جانیخمیش وضعیتده آغیر نفسلر آلماقدادیر. وطنیمیزین کند و شهرلرینده چوخ محدود و آز تعدادا کیمسه لر اؤز آنا دیلینده بیر نئچه صاف جمله قوراشدیریب،یازا و اوخویا بیلر.

تورک وطنداشالریمیز، اؤزللیکله تحصیل آلمیش شخصلر،دولت دایره لریندهوظیفه و ایش صاحیبلری،معلیملر و ساییر شخصلرین دانیشیق دیلی اورک
بوالندیریجیدیر. جور به جور دوزاق و حوققابازلیقال هئشرمونیا مرکبینه ّطو امینمیش فارس دیلی نین تسل وجوندان چوخ تاسوفله بو گون شهرلریمیزده
تورک اوالن عائیله لردن آنا دیلیمیز،قووولماق تهلیکه سیله قارشی-قارشییادیر.

بو عائیله لرین والدینی شوونیزمی دوشونجه لرین آشیالدیغی حقارت و آلچاقالتما حیسی نتیجه سینده روح و روان خسته لیگینه دوتوالن و فرهنگی اینتحارا ال
قویان شخصلردیر. بو زواللی انسانالرین دونموش و بوز باغالمیش گؤنوللرینده داها آنا دیلی نین ایستی لیگی اله گلمز و او عائیله لرده بویا-باشا چاتمیش یئنی یئتمه و گنجلر نه تورکجه نی و نه ده فارسجانی دوغرو،دوز عاغیللی باشا
دوشوب،دانیشا بیلمه دیکلری کیمی، شعور،منطق و دوزگون تفکر قوه سیندن ده محروم و نهایت باشسیز،هویت سیز بیر یئریین جنازیه بنزه ییرلر.

و لکن رحمتلیک ساهر دئمیشکن، “امید اگر بو قارانلیق جهاندا اولمازسا_کیم آختاراری حیاتین شفقلی چشمه سینی”
بو آرادا استبداد، آیری سئچگیلیک سیاستی، تانرینین اینسانالرا باغیشالدیغی و یارانیش گؤزللیگیندن نشان اوالن آنا دیللرینه، دوقماتیک و خور باخماق استعمار و کفر عالمتیدیر.

آنا دیلی دوغال حاق کیمیانسانین یارانیشی حق و مسئولیت اساسیندا قورولورسا اونون یاشاییش پروسه سینی بو ایکی عنصره فرم وئرمکده دیر. یاشاییش حقوقو انسان کوتله لرینین و یارانمیش جمله لرین مناسیبتلرینین تاخیلماسی عدالت اؤلچوسونو ا لیندن وئرمیش، و زور قوه سینه سؤیکنمیشدیر.

بشریت تاریخی بیر عبارتله، جنایتلردن زیم به زیم دولودور. کؤهنه دونیادا اونالرین جباریتین قارشیسیندا اطاعتله عیارالنیب و کرامتی گری بشرین د گؤتوردوگو عهده لیگین قدرت قارشیسیندا اؤدهنمه سیله گؤزه چکیلیب. آمما یئنی
دونیا قورولوقدا انسانی یئنی دن معنا ائدیب اونون حقوقالرینی یئنی دن گؤز اؤنونه چکیب. مدرنیسم اسگی دونیانی سؤکرکن تازا دونیا قوروب یئنی معیارالرا ا ل آتیب.

آمما دقت ائتمه لییک عقله سؤیکه ن ن انسان حیاتین تکامولده گؤره ن بیلگینلر، انسانال حئیوانین فرقین انسانین دانیشماسیندا گؤروبلر. دیل، دانیشیق انسان توپلوموندا ایستر دینچیلیک باخیمدان ایسترسه سئکوالر عالیملرین
باخیشیندان، انسانین دوغال حاقالرینداندیر. بو نعمتی انسانین ا لیندن آلماق انسانی اؤزلوگوندن چیخارماقدادیر.

دیلیمیزه گیرمه کلمه لرین چوخلوغو و یا آزلیغی اصال اؤنملی دئییل، یابانجی کلمه، قرامرییله بیرلیکده دیله گیردیگی زامان تهلوکه لی اولور. خوشبختلیکدن،
بیزیم دیلیمیز “فعل”ه دایانان بیر دیلدیر. باشقا بیر دئییشله، دیلیمیزی بو قدر دوزگوسوزدن قورتاریب، گونوموزه قدر گتیرن”دیلیمیزین فعللری” اولموشدور.

“صاف دیل” دئیه بیر شی، دونیا اوزرینده دانیشیالن ۷-مینه یاخین دیلین ایچینده یوخدور. بئلنچی بیر دیلی آنجاق “اؤلو دیللر” ایچریسینده آرامالی ییق.

اوسته لیک، بئلنچی بیر دیل، وار اولسا بئله، هئچ بیر قوروم و قورولوش طرفیندن آلقیشالنمایاجاق! منجه بیزیم ایلک وظیفه میز، هر هانسی بیر دویغوساللیغا قاپیلمادان،”ساغالم و زنگین آذربایجان تورکجه چیلیک” پروسسینی قاباغا آپارماقدیر. اونوتمامالییق کی، میلی شعور دیر چلیشی
جریانیندان کئچمیش اوالن بوتون خالقالردا بیزده اوالن “دیل بحرانی” دگیشیگ قیلیقالرال اؤزونو گؤسترمیشدیر؛آنجاق هر شئی یئرینه اوتوردوقدان سونرا،سوچسوز اوالراق ا زیلمیش و آلخار_بولخور اولموش بیر دیل ایله قارشیالشیلمیشدیر.

معیار دیل بیر چوخ الرینا گؤره آذربایجان دیلی نین بؤیوک بوشلوغو، معیار دیلین اولماسی دیر، دوغرودو، یازی نین بوتون قول الرینب و ساحه لرینی قیداالندیریر، یئنی سؤزلرین یارانماسینی و یا قوندارماسینی استقامت لندیریر،
دیلده کی یئنی لیک لره قایداالر چرچیوه سینده یول آچیر و ناریخی قاچیلماز دییشلیک لری بو بوستون أنارشیزمه اوغراماقدام قورویور.

نه ائتمه لی ییک؟

رسمی دیل قوروم الری اولمادیغیندان بو چتین لیک له دوزگون قارشیالشماغین آغیرلیغی بوتون قلمداش الرین اوزرینه دوشور. بوردا یازیچی الر،شاعیرلر، ژورنالیست لر،ایستر بیر یئرده، یارارلی دانیشیق الر آپارا بیلرلر. معیار دیلین یارانماسیندا ایلکین اوزالشما نقطه سی موجود قراماتیکانی بوتونلوک منیمسه مک دیر.

بئله لیک له، معیاردیلی یاراتماقدا آتیالجاق بیرینجی آددیم، بو تلفظ لری بیرلشدیرمک،ایکینجی آددیم ایسه،یابانجی سؤزلره واختلی واختیندا، دوغما سؤزلر آختاریب تاپماق دیر.
معیار دیل اوزه رینده اوزالشماغا آیدین بیر اورتا مخرج وار:دیلیمیزین ایندیکی،قراماتیکاسی، بیز بو باشالنغیج نقطه دن حرکته کئچیرسک، بیر چوخ چتین لیک لری چؤزه بیله ریک. دیلیمیزین ایندیکی و کئچمیش سؤز احتیاج
الریندان و تورک دیلی نین باشقا قول الری نین اوغورالریندان فایداالناراق یئنی معادل تاپمالی ییق. بو آختاریشالر اوغورال سونوجالنماسا، سون مقامدا هر بیر آنالما اویغون سؤز قوندارماق کوتله نی سئویندیرمه یه بیلمز.

بوتون بونالرا باخمایاراق سون ایل لرده میللتیمیزده کیملیک شعورو جانالنماقدادیر و دیلینه، ادبیاتینا و مدنیتینه سئوگی و سایقی آرتماقدادیر. بو دوره ده اوالن اوالی الر خلقیمیزین میللی شعورونون نه قده ر گوجلندیینی و دیلینه باغلیغلیغینی آچیق شکیلده گؤسترمکده دیر.

بیشتر بخوانید

‍ بابک قالاسی / حاضیرلایان:حامد آقائی

در جنوب رود آراز ، کوه های بسیار صعب العبوری قرار دارند که به نام …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *