پنج شنبه - ۵ اردیبهشت ۱۳۹۸
خانه / مقاله / جام زرین حسنلوی سولدوز و جام سیمین خلخال ؛دو میراث گرانبها از آذربایجان باستان ( سه هزار سال قبل) / دکتر توحید ملک زاده

جام زرین حسنلوی سولدوز و جام سیمین خلخال ؛دو میراث گرانبها از آذربایجان باستان ( سه هزار سال قبل) / دکتر توحید ملک زاده

تمدن و هنر تجلی اندیشه است و هر اندازه اندیشه نابتر، هنر به مثابه تجلی آن دارای مفهوم عمیقترخواهد بود. کشف جام طلایی حسنلوی نقده در سال ۱۳۳۶ و جام نقره ای خلخال در سال ۱۳۹۸ با فاصله ای شصت ساله وسعت قلمرو ماننای های پروتوتورک را به شکل در خور توجهی گسترش داد.

جام زرین حسنلو با ۲۱ سانتی متر بلندی، ۲۵ سانتی متر قطر و ۹۵۰ گرم وزن دارای مفاهیم اسطوره ای می باشند که شایان مطالعه می باشد. در ردیف بالایی، خدایی بالدار سوار بر گردونه‌ای که یک گاونر آن را می‌کشد، به سوی کاهنی در حرکت است که جامی در دست دارد و در این حال از دهان گاو، رودی جاری است که احتمالاً نماد حیات و باروری محسوب می‌شود. در ردیف پایینی و زیر گردونه حیات، پهلوانی در حال نبرد با موجودی نیمه انسان و نیمه اژدها است. از تصاویر قلم زنی شده آن سوی جام می‌توان به خدایان شاخدار ( شاخ در میان ترکان علامت اقتدار و قدرت بوده است) سوار بر ارابه، کاهنانی که در حال حمل قوچ‌های قربانی هستند، پهلوانی که گرز و کمان در دست دارد، مردی که در حال رام کردن شیر است و پدر و مادری که در حال بازی با کودک خردسالشان هستند، اشاره کرد. در این نقوش ورزشهای باستانی مرسوم در آذربایجان باستان نیز دیده می شود.

فروردین ۱۳۹۸ خبر کشف میراث باستانی دیگری از اجدادمان در منطقه شال خلخال منتشر گردید که باعث خوشحالی شد و اصل پیوستگی فرهنگی  اراضی آذربایجان از شرقش تا غرب را از حداقل سه هزار سال به اثبات رساند. گرچه هیچ گزارش رسمی از محتوا و نقوش مندرج درجام خلخال منتشر نشده ولی متخصصان تصریح می کنند این جام کشف شده مربوط به تمدن ماننایی با قدمت بیش از سه هزار سال و عصر آهن ۳ و قابل مقایسه با جام‌های  کشف شده در منطقه حسنلو شهرستان نقده میباشد.

توجه به داشته های فرهنگی آذربایجان تاریخی و توضیح و تفسیر آنها در قالب تفکرات ترکان باستان چندی است که در میان محققان مغفول مانده وبدین جهت امسال اینجانب جمع آوری، تفسیر و معرفی آثار فرهنگی- مدنی آذربایجان را به عنوان اهم برنامه های خود در سال جدید آورده ام که امیدوارم در آینده ای نزدیک بتوانم میراث فرهنگی آذربایجان را به صورت مدون در اختیار علاقمندان قرار دهم.

۲۲ فروردین ۱۳۹۸

 

بیشتر بخوانید

کیتاب تانیتیمی ؛ کتاب جامعه‌شناسی خودمانی(چرا درمانده ایم؟) / میلاد عبدالهی

کتاب جامعه‌شناسی خودمانی نوشته حسن نراقی با دید واقع بینانه به مشکلات جامعه نگریسته و …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *