جمعه - ۱۵ فروردین ۱۳۹۹
خانه / مقاله / قارغالارین سئچدیگی پادشاه  / عزیز نسین

قارغالارین سئچدیگی پادشاه  / عزیز نسین

سیخ-سیخ:

      – آااه آه، -دئمیش، بیر گوجوم یئتسه ده بو اینسانلارا اولدوقجا یاخشیلیق ائتسم…

بو سؤزلری دویانلار سوروشارلارمیش:

      – یاخشی، نئجه یاخشیلیق ائده‌جکسن؟

او دا:

      – یاخشیلیق ایشده، دئیرمیش، هرکسه یاخشیلیق ائده‌جگم… هله او گونلر بیر گلسین، من بیلیرم نئجه یاخشیلیق ائده‌جگیمی…

      گونلردن بیرگون داغ باشیندا، «تانریم منه یاردیم ائتسه ده، من ده اینسان اوغلونا یاخشیلیق ائده‌بیلسم.» دئیه  اینیل اینیل اینیلده‌نیرکن ، آرخادان گلن بیر یولچو، یاخینلاشدیقجا آدامین بو سؤزلرینی دویموش.

      – سالام اوغول!.. دئمیش.

      یاخشیلیق ائتمک ایسته‌ین آدام باشینی چئویرینجه، آغ‌ساققالی گؤبگینه قدر اوزانمیش بیر یولچو گؤرموش.

      – سالام  بابا… دئمیش.

      – ندیر بئله اؤز اؤِونه دانیشیرسان، تانریدان بیر شئیلر ایسته‌ییرسن؟

 آدام دردینی، اینسانلارا یاخشیلیق ائتمک اوچون نئجه ایچی‌نین یاندیغینی دیلی‌نین دؤندوگو قدر آنلاتمیش.

      آغ‌ساققاللی آدام:

      – سنین کیمی چوخ آدام باشقالارینا یاخشیلیق ائتمک ایسته‌میشدیر ایندی‌یه‌دک. بو باخشیلیغین نئجه ائدیله‌جکمی بیلسیدین، بو قدر چوخ یاخشیلیق ائتمک ایسته‌مزدین. اینسانلارا یاخشیلیق ائتمک، پیسلیک ائتمکدن داها چتیندیر. دونیا قورولدو قورولالی بونو باجارا بیلن چوخ آز آدام چیخمیشدیر…- دئیه آداما اؤیود وئرمیشسه ده، او دینله‌مز،

      – آه، -دئمیش، من باشقالارینا بنزه‌مه‌رم. هله بیر ائله یئره گئچسم، بوتون پیسلیکلری قالدیراجاغام یئر اوزوندن. آج، سوسوز قالمایاجاق. چیپلاق، چولسوز قالمایاجاق. دؤیوش ساواش قالمایاجاق… بوتون ایشلری یولونا قویاجاغام.

      آغ‌ساققاللی:

      – چوخ ایسته‌ییرسن آنجاق-دئمیش- ائتمک ایسته‌دیگین ایشین نئجه ائدیله‌جگینی بیلمیرسن. سندن اؤنجه ده سنین کیمی ائتمک ایسته‌دیکلری ایشی بیلمه‌ینلر چوخ گلدی گئچدی.

کیشی:

      – یاخشیلیق ائتمکدن قولای(آسان) نه وار  یئر اوزونده…- دئمیش.

      ساققاللی دا:

      – اه، دئمیش، دئمک او قدر چوخ ایسته‌ییرسن یاخشیلیق ائتمگی، ائله‌ایسه بورالاردا دورما. دورمادان گز دولاش… ائله بیر یئر گلیر، ائله بیر زامان گلیر، سن ده ایسته‌دیگین یئره یوکسه‌لیرسن…

      یاخشیلیق ائتمک ایسته‌ین کیشی، آغ‌ساققاللی نین یالنیز سون سؤزلرینی دینله‌میش، آلمیش باشینی یوروموش… اوراسی سنین، بوراسی منیم، ایللر ایلی گزیمش دولاشمیش. هر گئتدیگی یئرده، اینسان‌اوغلونا یاخشیلیق ائتمک اوچون، نئجه ایچی‌نین یانیب آلوولاندیغینی آنلاتمیش.

      یئنه بئله گزیب، دولاشیپ دورورکن، بوتون گون، سونرا بوتون بیر گئجه یوروموش، گؤی‌اوزو ایشیلدایارکن، اوزواقدا بیر شهر گؤرونموش. بو شهرین چئوره‌سی قالا دیواری ایله چئوریلمیش. شهره گیریله‌جک قاپینی تاپمیش، ایچری یؤنلمیش. قاپیدان شهرین آلانینا گیرینجه چاشمیش قالمیش. نئجه چاشماسین… آلان اینسانلا دولو… من دئییم یوز مین آدام، سن دئ اوچ یوز مین آدام… اینسان ییغینی‌نین اوجو بوجاغی گؤرونمور. او دا قالابالیغین ایچینه دالمیش. هر آغیزدان بیر سس چیخیرمیش. آدام، قونوشولانلارا قولاق وئرمیش. بئله دئییرلرمیش:

      – یوردداشلار! من سیزین  یاخشلیغینیزی ایسته‌ییرم. منی پادشاه سئچمه‌سی اوچون قارغالارا سؤیله‌‌‌یین قارغالار منی پادشاه سئچسینلر. گؤره‌جکسینیز. سیزلره چوخ یاخشیلیقلار ائده‌جگم. بو شهرین چایلاریندان شربتلر آخاجاق، قالدیریم داشلاری قیزیلدان اولاجاق. یاغمور یئرینه گؤیدن ایچمه‌لی یاغدیرتداجاغام. بیر الینیز یاغدا، بیر الینیز بالدا اولاجاق. هر تانری‌نین گونو باغلاوا شیرنی یئمکدن آرتیق بیخیب اوساناجاقسینیز. ائله راحات ائده‌جکسینیز کی، راحات سیزی راحاتسیز ائتمگه باشلایاجاق. سایین یوردداشلاریم! سؤیله‌یین قارغالارا، منی پادشاه سئچسینلر.

      بوتون آغیزلاردان تکجه بو سؤزلری دویان آدام چاشمیش. بیر ده یانینداکینا باخمیش کی، ایللر اؤنجه اونونلا بیر داغ باشیندا قارشیلاشدیغی آغ‌ساققاللی گؤبگینده کی  یاشلی آدام دئییل می…

      – سالام بابا… دئمیش.

ساققاللی دا:

      – سالام اوغول… دئمیش.

      – گؤرورم، بو شهره هرکس بیر تورلو قونوشور. بئله‌ایسه ندن باغیریب چاغیریرلار؟.. دئیه آغ‌ساققاللی‌یا سوروشموش.

آغ‌ساققاللی:

      – هرکس تام اؤزونون یاخشیلیق ائده بیله‌گینی سانیر، آمما بو  یاخشیلیغی نئجه ائده‌بیله‌جگینی  بیلمیر ده اوندان…- دئمیش.

      – بو اینسانلار همیشه بئله باغیریشیرلار می؟

      – یوخ. سئچیمدن سئچیمه باغیریرلار. بورادا ایلده بیر سئچیم اولور. سئچیم زامانی گلینجه هرکس اؤزونون سئچیلمه‌سینی ایستر.

      – ندن؟

      – چونکو هرکس تکجه اؤزونون  یاخشیلیق ائده‌جگینی سانیر. هامیسی دا یاخشیلیق ائتمک ایستر. پیسلیک  ائتمک ایسته‌ین هئچ یوخدور.

      – نه سئچیلیر بورادا؟

      – پادشاه سئچیلیر… بو اؤلکه باشقا اؤلکه‌لره بنزه‌مز. باشقا اؤلکه‌لرده کی  کیمی، بورادا پادشاهلیق بابادان اوغولا قالماز. هر ایل خالقین ایچیندن یئنی بیر پادشاه سئچیلیر. سئچیلن پادشاه، سؤز وئردیگی کیمی خالقا یاخشیلیق ائدرسه پادشاه قالیر، ائتمه‌سه گلن ایل یئنی سئچیم آپاریلیر. ایندی‌یه‌‌دک بیر ایلدن چوخ پادشاهلیق ائدن چیخمادی.

      – یاخشی، ندن «قارغا، قارغا!» دئیه باغیریرلار؟

      – بو اؤلکه ده پادشاهلاری قارغالار سئچر ده اوندان بئله باغیریرلار.

      دئیرکن هاوا بیردن قارارمیش؛ گؤی‌اوزونو بیر قارغا بولودودور قاپلامیش. قارغا بولودلاریندان گونش گؤرونمز اولموش. قارغالار اینسانلارین تپه‌سینده اوچوشوب قاق قاااق دئیه باغیریشیرلارکن، اینسانلار دا:

      – قارغا قارداش، قارغا قارداش، آمان منی سئچ!. دئیه اونلارا یالواریرلارمیش. قارغالار بئله‌جه باغیرا، اوچوشا دورسون، ایچلریندن ایری بیر قارغا یئره دوغرو سوزولموش، یاخشیلیق ائتمک اوچون داغ باییر دولاشان آدامین باشی‌نین اوستونده دؤنمگه باشلامیش. دؤنموش، دؤنموش، ان سونوندا قاق دئیه پیسله‌میش. سونرا یئنه گؤکلره یوکسلمیش.

      – اوچده بیر پادشاه اولدون، اوچده بیر پادشاه اولدون! دئیه آداما اونله‌مگه باشلامیشلار.

      نه‌یه اوغرادیغینی چاشیران آدام دا، یانینداکی آغ‌ساققالا:

      – ندیر، نه اولور؟.. دئمیش.

آغ‌ساققال:

      – بورادا پادشاه سئچیمی ایشده بئله اولور، -دئمیش. بیر قارغا، بیری‌نین باشینا اوچ کره پیسلرسه او کیشی بو اؤلکه‌یه پادشاه سئچیلیر. سن ایندی اوچده بیر پادشاه اولدون، دئمکدیر. دوعا ائت ده، قارغا یئنه سنین باشینی سئچسین.

      دئمگه قالمامیش، قارغا یئنه فیر دؤنوب او آدامین باشینا بیر داها ائتمیش. آلانی دولدورانلار:

      – اوچده ایکی پادشاه اولدون، اوچده ایکی پادشاه اولدون!..- دئیه باغیرمیشلار.

      قارغانین اوچونجو ایشینی ده یئنه او آدامین باشینا ائتمه‌مه‌سی اوچون، هرکس اؤز باشینی آچیپ:

      – قارغا قارداش بورایا، قارغا قارداش بورایا!.- دئیه سسله‌نه‌رک قارغایا یالواریرمیش.

      قارغا بو سؤزلری دینلمه‌میش. اوچونجو کره ده یئنه او آدامین باشینی سئچمیش. بونون اوزرینه آدامی،

      – پادشاه اولدون!..- دئیه آتیب توتاراق ، چیگینلرینده سارایا داشیمیشلار. آدام پادشاه اولونجا، اؤزونو پادشاه ائدن قارغالارین بو یاخشیلیغینی اونوتمامیش. بوتون بوستانلارداکی، تارلالارداکی بوستان قورخولوقلاری‌نین قالدیریلماسی اوچون بیر بویوروق چیخارمیش. قارغالاری داشلایان، کیشله‌ینلری یارغی‌یا(محکمه‌یه) وئریب جزالاندیرمیش. بونونلا دا قالمامیش، هر ائوین قارغالارا گونده بیر اوووج یئم آتماسینی بویورموش.

      خالق، میریل میریل میریلدانماغا باشلامیش آمما، پادشاهین گوزو قارغالاردان باشقاسینی گؤرمورموش. بئله‌جه ایلک ایلی گئچیرمیشلر. یئنی سئچیمه گیرمیشلر.

      او اؤلکه نین آداملاری یئنه شهرین آلانینا توپلانمیشلار. یئنه هرکس اؤِزونون سئچیلمه‌سی اوچون قارغالارا یالوارماغا باشلامیش. یئنه هامیسی دا اینسانلارا یاخشیلیق ائتمک ایسته‌دیکلرینی سؤیله‌ییرلرمیش. قارغالار بولود بولود گلمیش. یئنه گؤی قارارمیش. قاق سسلری گؤیلرده اوغولدامیش. هر ایل پادشاهی بیر قارغا سئچرکن، بو ایل، پادشاهدان گؤردوکلری یاخشیلیغا تشکّور اوچون، اون قارغا بیردن گلیب، اسکی پادشاهین باشینا اوچَر کره پیسله‌میشلر. او آدام یئنه پادشاه اولونجا قارغالارین بو یاخشیلیغینی اونوتمامیش، هرکسین ائوینده ییرمی قارغا بسله‌مه‌سینی زورونلو قیلمیش. قارغالارا، سویوقدان، کولکدن قورونمالاری اوچون یووالار تیکدیرمیش. قارغالار بسله‌نه-بسله‌نه بویودوکجه بویوموش، یاغلاندیقجا یاغلانمیش. هر بیر قارغا بیر هیندوشقا(هشترخان) قدر اولموش.

      دئیرکن یئنه سئچیم زامانی گلمیش. پادشاهی هیچ سئومه‌ین خالق میریلدامیش دورموش، آمما نه‌یه یارار، بو سئچیمده هیندوشقا قدر یوز قارغا بیردن اوچّر کره، یئنه اسکی پادشاهین باشینی بگنمیشلر.

      اوچونجو کره پادشاه اولان آدام:

      – قارغالارین اوستونده هئچ‌بیر بیت تاپیلمایاجاق… بیتلر آریتلانیب، قارغالار تمیزله‌نه‌جک. قارغالارین آیاقلارینی جیلالاناجاق، گئریلرینی یاغلایاجاقسینیز! دئیه بویوروق چیخارتمیش.

      قارغالار بسله‌نه، باخیلا، قویون قدر اولموشلار، هم ده گوندن‌گونه چوخالیرلارمیش. بیر زامان گلمیش، چوخالان، ایریلشن قارغالار شهره سیغیشاماز اولموش. یئنه سئچیم زامانی گلمیش. بو سئچیمده پادشاها داها چوخ تشکّور اوچون، بئش‌یوز قارغا بیردن اوچر کره یئنه اسکی پادشاهین باشینی بگنمیش.

      پادشاه دا، قارغالارا او قدر یاخشی باخدیرمیش کی، قارغالاردان اؤزلرینه شهرده یئر قالمایان اینسانلار، ائولرینی، یوردلارین قارغالارا بوراخیب، داغلارا باییرلارا دوشموشلر. بسله‌نن قارغالار سیغیر قدر ایریلَشمیشلر.

      بیر سئچیم داها اولموش. هاوادا سیغیر قدر ایری قارغالار اوچماغا باشلامیش. اونلارین گورولتوسوندن قولاقلار ساغیر اولورموش. قارغالار، پادشاها اولان بورجلارینی اؤده‌مک اوچون، بو سفر هامیسی بیردن گلیب، پادشاهین تپه‌سینه تشکّورلرینی بوراخمیشلار.

      اینسانلار، یئنیدن سئچیلن پادشاهی سارایا گؤتورمک اوچون یاخینلاشینجا بیرده باخمیشلار کی، قارغا ترسیندن بیر تپه… پادشاه دا بو تپه‌نین آلتیندا بوغولموش، ازیلمیش.  اوراداکی اینسانلار، سئوینج ایچینده، یئنیدن:

      – قارغا قارداش، منی سئچ. قارغا قارداش، منی سئچ!.. دئیه باغریشماغا باشلامیشلار.

بیشتر بخوانید

برده داری مدرن در دنیای مدرن

پس از ممنوعیت خرید و فروش برده و با ورود اروپائیان به آفریقای جنوبی اروپائیان …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *